MY HOBBIES AND LIFE

Топкапын ордноор

2009-12-14T03:54:00.000+08:00

Би Туркийн тухай төдийлөн мэддэггүй байжээ. Султаны ордныг музей болгосныг очиж сонирхлоо. Гайхалтай юм аа.
Турк миний очиж үзэж байгаа анхны Ислам шашинт орон юм. Хааныхаа ордонд Гэгээн Жоны гарын ясыг алтан бээлийд хийн хадгалжээ. Бээлийнийх нь дээр гаргасан дөрвөлжин нүхээр хүний сарвууны яс харагдана. Өөр бас нэг гэгээнтнийх нь толгой ороосон малгай, бас нэг гэгээнтний гавлын ясны хэсэг, Мухамед гэгээний хөлийн мөрийг бэхжүүлсэн шавар, Мухамедийн сахлын хэсэг гэх мэт сонин сонин юмыг заримыг нь алтаар бүрж, заримыг нь алтан хайрцагт хийн хадгалжээ. Тэгээд үе үеийн султан тэр ариун зүйлээ хадгалсан шүтээнийхээ сүмд мөргөл хийдэг байжээ.
Ариун нэгний хэрэглэж явсан зүйл юм уу, биеийнх нь хэсэг өөрөө шидийн хүчтэй хэмээн шүтэх явдал олонтаа. Бурханы шашинтан бид бурхан багшийн чандар, гэгээрсэн модных нь навчийг хүртэл шүтэж, сайн сайхныг авчирна гэдэг. Христүүд ч бас Гэгээн Петерийн цогцос Ватиканы суурьт нь байдаг гэдэг билээ. Магадгүй, түрэгүүд өнөөг хүртэл тэдгээр гэгээнтнүүдээс үлдсэн зүйлээ хадгалаад байгаа болохоор эзэнт гүрний хэмжээнд байгаа ч юм уу гэж бодоход түрэгүүдийг, бас ислам шашныг хүндэтгэх сэтгэл төрж явлаа.

Санта София

2009-12-14T03:33:00.000+08:00

Санта София гэх энэ сүмийг үзэх сэн гэж би хэдийнээс хүссэн билээ. Византийн үед барьсан энэ сүмийг дэлхий дээрх хамгийн анхны Христийн сүм гэдэг санагдана. Өмнө нь Ромын олон бурхдад зориулсан сүмүүдийг Христийн болгож өөрчилж байснаас яг Христийн гэсэн сүм огт барьж байгаагүй ажээ. Византид хамгийн анхны чуулган хурж, бурхан хийгээд Исүсийг үзсэн гэх олон гэрчлэлийг шүүн эмхэтгэж Библь гэх судрыг албан ёсны хувилбарыг боловсруулсан гэдэг. Харин зарим гэрчлэлийг эргэлзээтэй гэж орхисон нь өнөөдөр "да Винчи код" гэх шуугианд номын үндэс болоод байгаа Исүсийн охин гэх халтар царай Сара гэх охиныг шүтдэг Этиопын заншил, католикуудад буруу номтон гэж хөөгдөхдөө Несториануудын нууж үлдээсэн Сөнөсөн тэнгисийн сурвалж зэрэг маргааны үндсийг тавьсан билээ.

Энэ сүмийг Византийн уран барилгач аав хүү хоёр барьсан гэдэг. Аав нь эхэлж бариад тэнгэр болсны дараа, сүмийн аварга том бөмбөгөр орой, суурьтаа үзүүлж байгаа даралт энэ тэр гээд баахан юмаас болж, цав гарч эхэлснийг нь хүү нь өөрчилж, зассан гэдэг. Аав хүү хоёрын энэ барилга одоо бараг л 1500 шахуу жил оршин байгаа нь энэ. Хожим түрэгүүд Константинополийг эзэлж, Истанбул болгосныхоо дараа энэ сүмийг Исламын болгон өөрчилж, гадна нь ихэр дөрвөн шовх цамхаг барьсан гэдэг. Энэ сүмийг үзэх сэн гэсэн хүслээ ингэж биелүүллээ дээ. Гайхалтай байлаа. Хүн төрөлхтөн ямар агуу билээ.

My son

2008-08-30T12:55:00.000+08:00

My son at his two year. I have drawn this.

2008-05-09T03:34:00.000+08:00

Өнөөдөр зүгээр л нэг сонин бодол төрлөө. Манай Монголчуудын нэр их урт юм. Дээрээс нь овогоо хэрэглэвэл бүр ч их урт болох нь. Дээрээс нь бид яагаад ч юм бэ: Жалбажав, Дамбийжалцан, Лувсандоной энэ тэр гэж: нэрээ дандаа залгаж бичдэг уламжлалтай юм. Магадгүй оросоос дамжсан уламжлал биз дээ.
Гэтэл өрнө дорно дахин нийлмэл нэрийг дандаа салгаж бичдэг уламжлалтай байх юм. Жишээ нь: Жорж Уоркэр Буш гэдгийг уул нь Монгол уламжлалаар нийлүүлж бичвэл Жоржуоркэр Буш болох нь л дээ. Хэрэв миний нэрийг салгаж бичвэл таван үг болж бичигдэх нь: Сарлагтай Отгон Баярын Маш Бат гэж.
Харь өрнийн олон сонин заншил дотор аав хүү хоёр яг ижил нэртэй байх явдал байх юм. Аавыг нь ч Брайн гэдэг, хүүг нь ч Брайн гэдэг. Тэгээд дуудахдаа урд нь (senior)ууган, (junior) отгон гээд ялгаад дуудчихдаг. Тэр айлын хоёрдахь хүү нь бас Брайн бол дугаарлаж дуудна. Тэгээд Жон овгийн тэдний эрчүүдийг Жон ууган Брайн, Жон отгон Брайн, Жон удаахь Брайн гээд л явах нь л дээ. Жишээлбэл, би Сарлагтай Машбат, миний хүү бас Сарлагтай Машбат байх агаад дуудахдаа намайг Сарлагтай ууган Машбат, хүүг минь Сарлагтай отгон Машбат гэх нь ээ. Хэрэв миний удаахь хүү бас Машбат байх юм бол дугаарлаж эхэлнэ. Сарлагтай удаахь Машбат гэж. Сонин юм шүү.
Одоо Америкуудын дунд бас нэг шинэ хувилбар түгээмэл болоод байна. Тэр нь нэрийнхээ дунд хаалтад дуудах нэр буюу хоч нэрээ хавсаргах. Жишээ нь Элизабет Олимпиа Тэйлор гэдэг нэртэй хүнийг ойр дотных нь хүмүүс Лиз гэж дууддаг бол Элизабэт Олимпиа (Лиз) Тэйлор гэж бичих. Жишээ нь миний нэрийг бол: Сарлагтай Отгонбаярын (Машаа) Машбат гэж бичих нь ээ.
Араб дахинд бас хүү, эцэг, өвөг энэ тэр гээд долоон өвөгөөр нь авгайлж дууддаг байна. Мухамед абу Салам ибн Фахад ибн Расул ибн Сулейман гэдэг нь Сулейманы хүү Расулын хүү Фахад хүү Саламын аав Мухамед гэх жишээтэй. Ухаан нь, Бавуугийн дөч Хасбазарын гуч Сосорбарамын ач Отгонбаярын хүү, Ирмүүны эцэг Машбат гэх нь л дээ. Яг эцгийн шугамаар нь долоон үе дуудах хэцүү санагдаад байгаа юм.
Манай монголд уламжлалт хэлбэр нь бас л өвөрмөц. Удам, яс, овог гэх мэт ялгаа их, тэгээд тэрийгээ бүгдийг нь тоочно. Мангудын удам, Дайртны яс, Сарлагтны овог Отгонбаярын хүү Машбат гэх жишээтэй.
Газар газрын нэр овгийн сонинг өөрийн биеэр жишээлэн үзвэл ийм байх ажээ.

БИ МАНДТУГАЙ, МАШКА СӨНӨТҮГЭЙ!

2008-02-28T16:48:00.001+08:00

Эл төрсөн өдрийг мэндчилгээг миний сайн нөхөр Хиргис Доржжүгдэрийн Мөнх-Очир бээр миний 28 насны төрсөн өдрөөр цахим шуудангаар явуулсан билээ. Андын минь хэлэмгий доломгой нь ширгэшгүй бөгөөд тоглоом шоглоом нь дундаршгүй билээ. Хурц тод шүлэглэлийг нь дахин дахин уншивч инээд хүрэхийн зэрэгцээ бишрэх сэтгэл төрдөг амой. Энэ шүлэглэлийг уншсаны дараа танд ч мөн тийм сэтгэгдэл төрөх нь лавтай биз ээ. Have a Fun!

Õî¸ð á¿ëýãò ò¿¿õýí áºãººä ñîöðåàëèñò íàéðàãëàë

I. Манай хүрээлэнгийн нэг өдөр

Бээжин явах хэд маань

Бэлэн мөнгө тоолцгоогоод

Бэлэг сэлтээ цуглуулаад

Билет юугаа базаагаад

Урагш явах хэд маань

Ууж идэхээ тооцоолоод

Угтаж үдэхээ тохиролцоод

Ухаан санаа нь эзгүйрээд

Галаа сахих хэд маань

Гадуур сэлгүүцэхээ төлөвлөөд

Гамшигт хэдийг явахаар

Гайгүй сайхан голрох гээд

Гэрээ сахих хэд маань

Гэсэр болохоо төлөвлөөд

Гэнэтхэн зэсэрч эхлэх гээд

Гэмгүй царайлж суухад

Донт Болдоогийн машин

ДОХ-ын вирус цацаастай

Доор нь шургуулсан бүхэн

Дороо эвдрэх нигууртай

Өвчит Болдоогийн машин

Өнгөний өвчин цацаастай

Өвөр рүү нь шургуулсан бүхэн

Өөдлөхгүй эвдрэх аюултай

Засаг төр бужигнаастай

Замын бөглөө чихээстэй

Залуу хөгшингүй бухимдаастай

Захирал дарга нь зандраастай

Сайдын номыг шахаастай

Сайхан чалчих нь демидролтой

Сайрхаж онгирох нь хэтрээстэй

Санаа сэтгэл нь хувираастай

Яруу найргаар занимаалдаастай

Ян Сюнь-ийг дайчлаастай

Яршиг төвөг удаастай

Ядаргаа балаг үргэлжлээстэй

Тэквондог Монголд хөгжүүлж

Тэнэглэх цэцэрхэх нь холилдож

Техник хэрэгслүүд нь эвдэрч

Технологи дамжлага нь гацаж

Хуванцар үнэмлэхээр гангарч

Худал ярих нь олширч

Хуудуутай ажиллах нь нэмэгдэж

Хувьсгалын тохироо бүрдэж

Сэтгүүлийн хавтас бүдгэрч

Сэлгүүцэх хүмүүс олширч

Сэрүүн зүүдлэх нь ихэсч

Сэнтэглэх балайрах нь даамжирч

Хэвлэлийн хор нь дуусч

Хэвлэгч машин нь гацаж

Хэтэвчинд ордог нь хомсдож

Хэнэггүй авирлах нь дэндэж

Хов живэнд умбаж

Хорон санаанд идэгдэж

Хоолны хэрүүлээ хийж

Хоног өдрийг өнгөрөөсөн

Өглөө үдэшгүй эргүүтсэн

Өөдгүй хэдэн этгээд

Өвөр зуураа новшролцож

Өлөнтөж суугааг хараарай

Өөнтөглөж бичсэн энэ нөхөр

Өнөөх хэдээсээ ч дутахгүй

Өөрөө ч тэднээс ялгарахгүй

Өвчигнөж байгааг нь хараарай

II. Машбат таны нэг өдөр

Сартуул овгийн хүргэн

Сарлагт овгийн жанжин

Самбарт плакатын өрлөг

Сайхан хүүхний эрлэг

Нанхиад гаралтны ноён

Нам холбоодын дарга

Наншилдаан зодооны мастер

Нанчид сархадын канистр

Форт Ордын атаман

Фокстрот бүжгийн хаан

Форейн Аффэрсийн уншигч

Фольксвагений улаан фэн

Каса Вердегээр гүйдэлтэй

Казинод байнгын бүртгэлтэй

Кастро стритэд буудалтай

Кармель хавиар явдалтай

Рүүт бирээр цангаагаа тайлж

Рүүт холлд оюунаа чилээж

Рүүт бүсгүйгээр ýðõòíýý баясгаж

Рүзвельт маягийн хор найруулж

Лашизм-Машизмыг үндэслэгч

Лайман Миллерийн дагалдагч

Лашкар Жихадыг дэмжигч

Лайфтайм сувгийн үзэгч

Херманн холлын баарнаас салахгүй

Херст цамхагийн үзвэрээс уйдахгүй

Хэритэйж сангийн хэвлэлээс залхахгүй

Хиргис овогтны хараанаас мултрахгүй

Өмнөд Калифорниор дүүрэн

Өнгөт хүүхэн эргүүлж

Өрөөлийн эхнэр оролдож

Өөрийн хүүхдийг хийж

Умард Калифорниор дүүрэн

Уугуул хүүхэн нухаж

Улаан хөлт бүхнийг

Урдуураа гаргахгүй танхайрч

Íàÿí äºðâèéíõ öàðàéëæ

Íàñ íàìáàà íóóæ

Íÿëõ íîãîî çóëãààæ

Íàéç íºõäººñºº öýðâýæ

Àðëûí õàðóóäòàé àðõèäàæ

Àâãàé õ¿¿õýíä äîíòîæ

Àëáà àæëàà óìàðòàæ

Àøèãã¿é öàãàà ºíãºð¿¿ëæ

Ýðäýì íîìîíäîî íîéëòîæ

Ýðã¿¿òñýí òàðõèà óãààëãàæ

Ýñýðã¿¿ ñàíààãàà áè÷èæ

Ýíõáàÿð àõòàéãàà àðöàëäàæ

Èíãýæ ÿâäãàà áîëèâîë òààðíà

Èéì àìüäðàëàà çîãñîîâîë çîõèíî

Èíäðàíèëà ýíä ñóóæ áàéíà

Èéíõ¿¿ áè÷èõèéã ìààíü äýìæèæ áàéíà

2006 îíû 5 äóãààð ñàðûí 19.

Óëààíáààòàð õîò

Ñº¿ëèéí ãóäàìæ, 41

304, 307 òîîò ºðºº

Çîõèîã÷ "ÌÒ"

ТӨРСӨН ӨДРИЙН МЭНДЧИЛГЭЭ

2008-02-28T16:38:00.001+08:00

Энэхүү мэндчилгээнд нэнэ баяртайгаар нэгдэнд орохын ялдамд эрхэм Марь ноёнтон танаа хандан алдаа ташуу мэдээлэл цөөн буйг залруулья. Нэгдүгээрт, Сарлагтай ноёнтон бээр Таны болгоомж алдан илтгэсэн шиг нас сүүдэр 27-г зооглож байгаа бус, түүнээс нэжгээд жилээр илүү өтөл буурал болсныг анхааралдаа авна уу. Хоёрдугаарт, тэрбээр Uncle Otgonbayar-ын хоёрдугаар бус чухам ууган хөвгүүн болон хорвоод мэндэлсэн мэт санагдмой. Гуравдугаарт, эрхмийн соён гийгүүлэхүйн хийгээд засаглахуйн намтрын хуудаснаа нэгэнтээ өөрийнх нь ам алдснаар "намайг Их Хуралд байхад" хэмээсэн үгнээс эш татан дүгнэвээс, Монголын парламентад суудал эзэлж байсан болохыг олж илрүүлэн нэмж болох мэт. Эцэст нь дуртай дуучны хувьд сүүлийн жил гаруй хугацаанд олонхи Монголчуудын адилаар "А" (энэ хүн болвоос мөнөөх Са сайдын femalelogy судлалаар бүтээсэн эрдэм шинжилгээний нэгэн сэдэвт томоохон өгүүллийн сэдэв болсон "А" бус харин адил нэрт өөр хүмүүн бөгөөд эдүгээ НҮБ хавиар манаргаж яваа сурагтай байсан)-ийн улаан биш гэхэд ягаавтар фэн болж буй. Хэдий тийм боловч Сараагаас урваж хаялгүйгээр "араар нь тавьж буй" хэрэг мөн. Энэхүү авьяас нь түүнд нэлээн хэдэн хүүхэнтэй зэрэгцэн амраглах чадварыг бас бүрдүүлж өгдгийг хэлэхэд хилсдэхгүй биз ээ (JOKE):

Ийнхүү Са сайд Танаа:

Ирэх жилдээ ба түүнээс чинагш

Урдуураа улаан хөлтнийг гаргалгүй бабникдаж

Уухаараа ухаан санаагаа алдтал боевикдож

Хууль бус аливаа үйлдэл чинь өөдрөг цэцэглэж

Хуучин шинэ олон амрагууд чинь хүрээлэн бүчиж

Авгай хүүхний тэнгэр ивээлээ өгч

Авилга хахуулийн олз үүдээ нээж

Архи дарс далай мэт уудам бялхаж

Ажил хөдөлмөр ГУЛАГ мэт шууран гялалзаж

Докторын сэтрийг инээж суунгаа гуядан авч

ДОХ-ын шинжилгээнд орох бүхэндээ "негатив" гарч

Эрдэм судлалын JIHAD-ыг эцэж цуцалгүй явуулж

Эхнэр богтлох CRUSADE-ийг эргэж буцалтгүй өрнөөж

Улс гэрийн шамбалын дайнд уураг тархиа чилээж

Учир битүүлэг далд тайлалд үлдсэн нөхдөө мунхруулж

Хэтэвч дүүрэн цахим төгрөгийн карттай болж

Хэнхдэг дүүрэн уруулын будагны толботой явж

Машкаист сургааль түгэн дэлгэрч

Марксист намыг түргэн булшилж

Нанчидыг тойрон хүүрнэхэд сонин түүх өгүүлж

Нанхиадыг тогтоон барихад сурч мэдснээ зориулж

НАТО-той сээтэгнэхэд чухаг үүргийг гүйцэтгэж

Нацист хэлбэрийн суртлыг нам төрд нэвтрүүлж

Үйлс бүтээл нь Эрхард шиг бүтэмжтэй

Үүрэг зорилго нь Пиночет шиг ойлгомжтой

Зугаа цэнгэл нь Клинтон шиг ханамжтай

Зураг дүр нь Мао шиг хүртээмжтэй

Аймшигт хүч нь Сталин шиг найдвартай

Аюулт суртал нь Гитлэр шиг халдвартай

Эсгэх дүр нь Далай лам шиг нигүүлсэнгүй

Эргэлт удирдах нь Лэнин багш шиг эрсдэлгүй

Дайснаа дарамтлах нь хоёр Буш шиг шийдэмгий

Дайсандаа ялагдах нь Бин Ладен шиг шилрэмтгий

Найруулах хор нь Элбэгдорж шиг хөнөөлтэй

Найз хүүхнүүд нь Кеннеди шиг зүүгдээстэй

Зохиол үлгэр нь Энхбаяр шиг үнэмшилтэй

Зорьсон хэрэг нь Вашингтон шиг амжилттай

Зооглох сархадаар Брежнев шиг цадаастай

Зочлох аялалаар Хрущев шиг булаастай

Эрх мэдэл нь Фахд шиг хязгааргүй

Эрч хүч нь де Голь шиг мохошгүй

Бусармаг үйлдэл нь Кадар шиг чимээгүй өнгөрч

Буянт үйлс нь Дубчек шиг мартагдахгүй яригдаж

Аугаа Са сайд Танаа:

Айсуй жилдээ ба түүнээс чинагш

Аальгүй эмсийг тааллаар эдэлж

Архи дарсыг тааваар хүртэж

Гүрүүшиг тавилгүй пиво ууж

Гондоом тайлалгүй секс хийж

Машинаа танихгүй баян болж

Мафиа үүсгэхээр өнөр болж

Гучин жил гуйлгачилж дуусаад

Дөхин жил дөвчигнөж өнгөрөөгөөд

Тавин жил танхайрч

Жаран жил жаахан охид эргүүлж

Далан жил далдаганан савж

Наян жил найраа хийж

Ерэн жил ебалдаж

Зуун насыг н асалж

Зургаадай таягийг тоохгүй алхаж

Зураг патиараа сонинд тавиулж

Зурагт радиогоор залхтал гарч

Үхэж өгөхгүй зовоож

Үүр биднийгээ дарамтлаарай

MDK

Зөн

2007-10-29T15:28:00.000+08:00

Биегүй хүн
Билэгдэгдэж заасан
Зүрх сэтгэл минь
Зөгнөж заасан
Чин хайрын дагина
Чи минь билээ, хонгор минь

Миний хоёр сэтгэл

2007-10-29T15:26:00.001+08:00

Зүрхний угт дэлбээлсэн

Дурлалын хонгор цэцэг

Зүүний үзүүрт хувилсан

Хорлолын атгаг

Миний хоёр сэтгэл

2007-10-29T15:26:00.000+08:00

Зүрхний угт дэлбээлсэн
Дурлалын хонгор цэцэг
Зүүний үзүүрт хувилсан
Хорлолын атгаг шөвөг

Чи минь

2007-10-29T15:25:00.000+08:00

Эрх танхил
Эвий хонгор
Эмнэг онгон
Энхрий цэцэг минь
2002/01/27

Хавар

2007-10-29T15:24:00.000+08:00

Чийглэг сэрүүн агаар
Нялх ногооны үнэрт
Чиний тухай бодол
Надаар дүүрэн бялхана

Чамайг хараад

2007-10-29T15:21:00.000+08:00

Түнэр харанхуйн дундаас
Гялбах наран гийв
Төөрч гутарсан сэтгэлд
Итгэлийн гэрэл цацрав
2001/9/10

Хонгор чи минь

2007-10-29T15:20:00.001+08:00

Үер бууж, түймэр идсэн талын
Үнсэн дундаас цэцэглэсэн УЛААН САРНАЙ
2001/09/10

Үнсэх сэн

2007-10-29T15:17:00.000+08:00

Нүдээ аних тоолон
Чиний дүр үзэгдэж
Нүүр чинь гийж
Чимээгүйхэн инээвхийлэхэд
Үнэр чинь хамрын үзүүрт сэнгэнээд
Үнсмээр болох юм, чамайгаа

Гал цэцэг

2007-10-29T15:16:00.000+08:00

Гал улаан цэцгийг олоод сонго гэвэл
Гараас чинь би чамайг хөтлөөд авах байлаа

Чамайг санана

2007-10-29T15:14:00.000+08:00

Сэтгэлд байгаа бүхнийг
Зүрхний бичлэгээр хэвлэдэг бол
Сэргэлэн чиний минь нүдийг
Зураад өгөх байсан даа

My Heart 1

2007-05-10T15:48:00.001+08:00

I am 33 years old and I have Tetralogy of Fallot. Doctors say that Tetralogy of Fallot is very rare for an old man like me. This picture was taken in Wilford Hall Medical Center, Lackland AFB, Texas, USA.

SPELLING ELECTRONICALLY

2007-05-02T09:39:00.000+08:00

I do not know who has written this one, but I
reeeeeeeeeally like it. Have a fun.

Eye halve a spelling chequer;
It came with my pea sea,
It plainly marques four my revue
Miss steaks eye kin knot sea.
Eye strike a key and type a word
And weight four it two say
Weather eye yam wrong oar write,
It shows me strait a weigh.
As soon as a mist ache is maid
It nose bee fore two long
And eye can putt the error rite
Its rare lea ever wrong.

Eye have run this poem threw it
I am shore your pleased two no
Its letter perfect awl the weigh,
My chequer toiled me sew.

ОРЧУУЛГА: Somewhere beyond the sea

2007-04-26T13:54:00.000+08:00

Англи ориг нь эхэндээ, орчуулга нь дараа нь буйг анхаарна уу. Дууг энд дарж сонсон уу.

Somewhere beyond the sea,
Somewhere, waiting for me,
My lover stands on golden sands
And watches the ships that go sailing;

Somewhere beyond the sea,
She’s there watching for me,
If I could fly like birds on high,
Then straight to her arms I’d go sailing.

It’s far beyond a star
It’s near beyond the moon,
I know beyond a doubt
My heart will lead me there soon.

We’ll meet beyond the shore,
We’ll kiss just as before,
Happy we’ll be beyond the sea,
And never again I’ll go sailing

Хэмээн нэгэнтээ Жак Лорэнс авгай шүлэглэснийг, Чарльз Трэнэт авгай ая данг нь тааруулан хөгжим хийж, дуу болгосныг Франк Сенатра авгай царгиа хөгжим дээр амьдруулсныг миний өчүүхэн бие сонсож, сэтгэл уяран, алс хол эх нутагтаа байгаа эхнэр хүүхдээ санагалзах сэтгэл төрж, хайлан байж:

Тэртээ тэнгисийн цаана хаа нэгтээ
Тэсгэлгүй намайг хүлээх хайрт минь
Алтан элсэн дээр харуулдан зогсоод
Алгуур хөвөх усан онгоцыг ширтэж бий.

Тэртээ тэнгисийн цаана хаа нэгтээ
Тэр минь намайг харуулдан бий.
Элин халих шувуу шиг чөлөөтэй сэн бол
Эргээд чам руугаа би сэлээд л очих сон

Эрхэсийн цаана огторгуй шиг хол ч байсан
Энүүхэнд гялзалзах сар шиг ойр ч байсан
Одоо мөдгүй зүрх минь намайг чам руу
Оосорлож чирээд явах гээд байх юм.

Хоёулаа тэгээд эрэг дээр уулзалдана
Хоёулаа тэгээд урьдынх шигээ үнсэлцэнэ.
Тэртээ тэнгисийн цаана жаргалтай байцгаана
Тэгээд би гэрээсээ дахиж хэзээ ч явахгүй ээ

Хэмээн чадан ядан хөрвүүлэв.

ОРЧУУЛГА: I'm singing in the rain

2007-04-26T13:44:00.000+08:00

Дууны ориг нь англи хэлээр эхэндээ, орчуулга доор нь байгаа болно. Аяыг энд дарж сонсоно уу.

Don Lockwood:Doo-dloo-doo-doo-dooDoo-dloo-doo-doo-doo-doo Doo-dloo-doo-doo-doo-doo Doo-dloo-doo-doo-doo-doo...
I'm singing in the rain
Just singing in the rain
What a glorious feelin'
I'm happy again
I'm laughing at clouds
So dark up above
The sun's in my heart
And I'm ready for love
Let the stormy clouds chase
Everyone from the place
Come on with the rain
I've a smile on my face
I walk down the lane
With a happy refrain
Just singin',
Singin' in the rain
Dancin' in the rain
Dee-ah dee-ah dee-ahDee-ah dee-ah dee-ah
I'm happy again!
I'm singin' and dancin' in the rain!

Хэмээх Франк Сенатра авгайн дууг сонсоод, сэтгэл хөөрч

Ай хө, дуулнам, би бороонд
Ай хө, дуулнам, би зүгээр л
Сэмхэн би баясаад байна
Сэтгэлээсээ би хөөрөөд байна
Тээр дээр бараан үүлсийг
Тэсгэлгүй шоолж инээгээд байна
Зүрхэнд минь наран гийгээд
Зүгээр л би дурлах гээд байна.

Салхит үүл, усан бороо
Сандрааж бүхнийг норгоод
Санаа завгүй хөөцөлдөж байхад
Хөөрч инээгээд, би л харин
Хөвөө даган алхахдаа
Дэгэж дэвсэн сэтгэлээ би
Дийлж чадалгүй дуулнам, бороонд

Бороонд норон бүжнэм, би
дүдүрүдүдү
Хөхин баяснам, би
Хөөрөн бүжин, дуулнам, би

Хэмээн мөхөс бичгийн хүн би бээр чадан ядан буулгав.

LIFE IS BEAUTIFUL

2007-03-31T04:50:00.000+08:00

Life is beautiful. I know it. And I am a miracle.
Every cardiologist looks at me with excitement, some do not even believe in me until they thoroughly check my heart with their strange gadgets.
I should have been dead according to their theory. I have such a terrible heart condition (Tetralogy of Fallot) that almost all the patients with this condition do not survive past age of 20. Some cardiologists haven’t even heard of my condition; only pediatric cardiologists.
My 33 years of life was a struggle of my heart against the death. Western medical science gave up on my heart condition when I was 7 years old. My parents turned to traditional medicine. My first healer was an old Mongolian monk and second was an old Tibetan Monk. They taught me how to control my heart, breath and body, a kind of exercise similar to Tai Qi.
I took my control over my body and began to defy all the medical restrictions. This defiance shaped my attitude and profession; life as whole. When I was a child, all my time was spent between family, school and hospital. I did not have any chance to go around, to play with other children and to socialize. I was isolated and became a shy guy. When I entered into a high school, I did not even know how politely say “thank you” or “sorry.” It does not mean, I did not have such feelings, but simply could not say it.
Therefore, my primary goal became the learning of talking with people politely.
I referred to my old friends, books about how to do that. I love to read. I spent all my lonely childhood talking with books. That is how I grew up to be a researcher.
I red Dale Carnegie books. I designed my smile and gestures and practiced it in every moment of talking. Eventually, I slowly progressed. My talk improved step by step and I ended up working in Parliament; talking with politicians.
Learning to talk was my first challenge in my socialization, now I think. I became confident; and started to defy other challenges.
I tried to make all my dreams; and dreams came true day by day. I red many science fiction books and wanted to became a scientist. Now, I am not a scientist, but a scholar and work in the Academic World. I red many novels on secret service and wanted to became a tough spy like James Bond. Now, I am not a spy, but an analyst in security affairs; an important man behind the scene! My dream was to travel around the world. Now, I’ve been in three different continents and 13 different countries of the world.
I defied the all physical restrictions imposed on me by doctors. I sould not walk long, I should not sit long, I should not drive, I should not fly, I should not eat sousages and I should not have a sex, even.
Now, I walk every morning quite long, sometimes run. I sit long when I read. I drive every day. I fly frequently. I eat fat, juicy, barbeque steak. And I have married the most beautiful woman in the world and have a son, the most handsome boy in the world. My family is the greatest achievement I ever had and it gave me a new lease of life. I love my wife and son.
I overcame the all social problems I faced. My life would not have been worth living if I strictly followed all the doctors’ restrictions. Luckily, I did not.
I graduated a University, recieved my Master in Legal Science. I am working my second Master in Security Studies in Naval Postgraduate School, Monterey, California. I have submitted my doctor’s dissertation and expect my PhD in this fall.
I worked in the Parliament of Mongolia, The Ministry of Defense, The National University and now, in the National Security Council.
I learned how to talk with people. Now, I am learning how to give a public speech. I will need this skill, may be, if I challenge myself to be a politician. For that, this Toastmaster Club will significantly help me.
Life is beautiful. I know that. And I am a miracle.

2007-03-08T15:42:00.000+08:00

I love drawing. This is my drawings of the most beautiful woman of the world, my lovely wife.

Би зурах дуртай. Энэ дэлхийн хамгийн үзэсгэлэнт бүсгүй, эхнэрээ зурсан минь энэ.

TRANSFORMATION WITHOUT A GOAL

2007-03-07T05:59:00.000+08:00

Mongolian military transition is reported to be successful; however, the transformation is going without any goal and established concept, except for designed by U.S. advice and to get U.S. financial support.

Concept
Mongolia had no policy formulation capacity in early 1990’s, and still lacks today.
Military had enjoyed a great reputation during the Cold War, because of real threat from the PRC and real capacity of defeating the threat with Soviet assistance. Early stage of democratization did not question the reason of existence of the Mongolian People’s Army (MPA), later officially renamed Mongolian Armed Force (MAF), and MPA did not actively engage in politics, remaining professional and neutral. New democratic Constitution of 1992 guaranteed the status of MAF.
Status of MAF and its raison d’etre began to be questioned by the public debate since adoption of new constitution. Arguments were very strong. Only neighbors, but none, geopolitically, can invade Mongolia, against whom Mongolia is unable to defend itself. Therefore, there was no reason to maintain armed forces that cannot accomplish its very first task any longer. Democratization process and abolishing its Soviet – biased foreign policy, besides, helped Mongolia to normalize and improve its relation with former enemy the PRC. Absence of threat made existence of MAF non sense and the people publicly debated about the dismantling the MAF. High – ranking MAF officers were challenged to keep the Armed Force alive.
Political leaders of those days, along with military leaders, were very concerned about Mongolia’s security environment in post – cold war new international conditions and were challenged to re – evaluate its security and military threat. Neither Cabinet nor MAF had a policy developing capacity in early 1990’s. Mongolia was a Soviet satellite country and had no necessity to have an independent strategy developing institution, when the Soviet Union dictated every policy. MoD had the Institute for Defense Studies at the Military School, although, it had an obsolete capacity. With this reason, MoD established the Institute for Strategic Studies (the ISS) in 1992; however, the institute was less capable in terms of its professional experience. Even though, the institute played the primary role in developing important policy papers such as National Security Concept, National Foreign Policy Concept and Basics of Military Doctrine, all which were adopted by National Assembly.
The ISS leaders, since its establishment, paid hard efforts for research capacity building; however, the institute still lacks significant professional skills in policy development type of research, even today. Political leadership of the MoD barely cares about policy recommendation submitted by the researchers. The research products itself is in a poor quality and mainly in an old eloquent bureaucratic style, instead of a problem solving working paper. Communist bureaucratic custom of an accommodating of old high ranking officers in research institutions, so called “promotion to dump” is still practiced in Mongolia. Old obedient colonels and generals, who have no research experience, but to abide the command, are unable to criticize current government policies and develop new alternatives.
Sixteen years later, MoD and MAF still has less policy developing capacity. The government, unlike other underdeveloped countries, was not being threatened by military and pays no proper attention on MAF reform. None has a clear vision about how MAF in the 2015 will look like. The most of their policy formulation and implementation, therefore, rely on an initiative of a single high – ranking official, whoever he may be with whatever intentions.

U.S. and Foreign Initiatives
Nothing, but foreign initiatives shaped the current Mongolian military reform and its transformation. Transformation goes relatively well only if it has foreign financial incentives.
Almost the all of the successes of defense reforms, which are indeed very few, were somehow initiated by a foreign power or implemented by its financial incentives. PKO is the most successful project MoD implemented ever was supported by an active U.S. assistance. Indeed, it was one of the “three pillar policy” suggested by U.S. military attaché Thomas Wilhelm[1]. Key of success is not MoD and MAF leaders’ far – sighted policy, but the fact that U.S. military attachés somehow picked the right officers worth to cooperate, mainly who were young people. In other words, the avoiding from old communist – minded leaders was the best strategy.
MAF English training is gradually improved thanks to the English Language School of the Defense Language Institute. The first echelon of its students, who were mainly young officers in ranks from lieutenant to captain in mid 1990’s when the DLI started its program, is the most professional officer corpus of MAF, today. All of them graduated U.S. or western military schools. They were and are who led the MAF contingencies in Iraq, Afghanistan, Kosovo and Sierra – Leona in a Multinational Force structure or under a U.N. mandate. They are the only officers who have a battle – field experience or professional mid – level bureaucrats, and who push the reform forward in a real life. These cadres, however, are still not in high decision – making level able to conceptualize and systemize the defense reform.
Establishment of civilian control is relatively well under process. The best success in this field is a legal separation of political and professional leadership. Defense related laws structurally separated the professional military staff from the political or administrative functions. A civilian minister of defense, who is a politician and responsible for political decisions, leads the ministry. Professional military officers do not resist civilian control, at least as a concept. Institute of Civil Military Relations at the Naval Postgraduate School plays an active role in this success. It provided the conceptual framework of the structure, which the MoD simply follows.
Russia concerned deep U.S. involvement in Mongolian military reform, is keen to maintain its control on a part of paramilitary, at least. Civil Defense Authority previously belonged to the Ministry of Defense “upgraded” its status and became Disaster Relief Agency at the Government Cabinet. A minister without portfolio heads the agency today, and the minister’s political ambition pushes him to make the agency a ministry, following the Russian example of Ministry of Emergency Situation.
China involved in neither MAF reform nor internal security type of paratroops authorities. Main reason of this may be the People’s Liberation Army has no arm to cooperate with foreign countries, nor has any experience. Chinese diplomats, besides, know that a traditional Mongolian antipathy toward China may trigger the misunderstanding in the society, if China deeply involve in any reform regard to armed force or police force.

Bare Facts, Bad Transformation
Foreign financial incentives positively impact the defense reform in Mongolia; meanwhile, it provides no self – sufficient structures, except for effective organization of money – relied corrupted institutions.
Corruption is the biggest problem in MAF as well as whole country. PKO appointment became a source of corruption in the military. Poor sergeants pay officers who has an authority to go in foreign mission whether it is PKO or in Iraq, because those foreign missions are far better paid. Going to foreign mission is a chance to increase its income for hopeless young sergeants. Several media blamed the General Staff officers for bribery. There is no system of preventing or punishing corruption in the current structure.
Civil military relation, structurally, looks good only from its surface. Reality is not that good. MoD and General Staff (GS) still do not distinguish their respective functions and many departments and agencies’ daily routine of the two are overlapped. Who should do what is one of the daily disputes between them. None clearly knows the status of the GS whether it is an agency under executive branch or a separate special service under the President. According to the Constitution, GS is functionally subordinated by the President, not under Cabinet. As opposed to it, GS is viewed one of two agencies of the MoD.
MoD civilian culture, especially, incentives for civilians staff working in defense sector is the problem. MoD staff mainly composed of old retired military officers, who identify themselves as military personnel. The civilian staff is the second ranking population in the ministry and paid the lowest salaries. Young cadres, therefore, prefer to be commissioned to officers or simply go to out from defense sector and challenge themselves in other ways. This phenomenon keeps the MoD staff less capable and more bound to old command structure. Moreover, it makes the notion of “civilian control” meaningless. None, however, cares about it.
Generals frequently run for election without retiring from military duty and sometimes politicians become generals. Three generals, have competed in a single district in 2000 election, the most of which electorates have been the military officers. Former deputy minister of Defense, who is a politician appointed by the ex – communist party to this political position, was later appointed to the position of the Chief of GS. Shortly after his appointment to GS and commissioning rank of general, he was interviewed by a journalist, where he used the word “my party” to mean the ex – communist Mongolian People’s Revolutionary Party. He is still the Chief of GS. Current president of National Defense University is a former politician, who was later commissioned rank of general. Sole reason of such political appointments is the control the projects and their finances provided from abroad. Consequently, being general means being a politician or even worse, being a politician means a being general.

Conclusion
Merit of the success of Mongolian defense reform belongs not to MoD or MAF leaders, but to a foreign power suggested such reform and financial guarantee in an exact moment when MAF needed the raison d’etre. It also belongs to a new generation of officers, on whose bones and spines defense reform goes.
Every successful defense reform of Mongolia was initiated, at least supported by foreign powers, and indeed financed by those powers. Training for PKO and civilian control over military are the very good examples of it.
Such financial support, however, had negative aspects such as corruption and political appointments. The worst result of it is that MAF becomes reliant to those financial aids just like it did on Soviet assistance during the cold war. The new Armed Forces Transformation Program – 2015 is no exception for it and calculated on expected U.S. assistance from the very beginning to the very end.
The “successful” military transition of Mongolia is without goal, if not to consider the sole goal of getting money for survival.

[1] Robert D. Kaplan Imperial Grunt; The American Military on the Ground (New York: Random House, 2005) 99.

Flags of Mongolia

2007-03-07T03:24:00.000+08:00

I am interested in vexillology and here you can find flags of Mongolia and my humble contribution to this website under name of Mash O.Sarlagtay

Democracy in Central Asia: The Challenge to American Institutionalism

2007-03-07T03:20:00.000+08:00

I was cited here.

Alan L.Cordova. Democracy in Central Asia:The Challenge to American Institutionalism. (Thesis) Williams College 82

MONGOLIA: MANAGING THE TRANSITION FROM NOMADIC TO SETTLED CULTURE

2007-03-07T03:11:00.000+08:00

My little contribution.

The Asia Pacific: A Region in Transition. Honolulu: Asia Pacific Center for Security Studies. 2004. 323-334.

ASSESSMENT OF CORRUPTION IN MONGOLIA

2007-03-07T03:00:00.000+08:00

ASSESSMENT OF CORRUPTION IN MONGOLIA
A project I worked on some times before.

MONGOLIAN FOLKLORE AND PERCEPTION OF SPACE

2007-03-07T02:48:00.000+08:00

Mongolian Folklore and Perception of Space
I did not even know some of my stuff were published like this. I found it accedently surfing internet.